Cách làm UI/UX portfolio khi chưa có kinh nghiệm
Cách làm UI/UX portfolio khi chưa có kinh nghiệm
Trong thị trường việc làm cạnh tranh hiện nay, nhà tuyển dụng không còn chỉ nhìn vào bằng cấp - họ muốn thấy bạn có thể làm được gì trong thực tế. Đó là lý do portfolio đã trở thành “tấm vé vào cửa” trong các lĩnh vực sáng tạo và công nghệ như UI/UX, thiết kế đồ họa, marketing hay product design - thậm chí thường được xem trước CV.
Tuy nhiên, nhiều người mới bắt đầu gặp nghịch lý quen thuộc: muốn có việc cần kinh nghiệm, nhưng muốn có kinh nghiệm lại cần việc. Điều này khiến không ít người trì hoãn việc xây dựng portfolio vì nghĩ rằng mình chưa đủ giỏi.
Xu hướng tuyển dụng hiện nay đang thay đổi theo hướng tích cực hơn cho người mới. Doanh nghiệp ngày càng đánh giá cao tư duy giải quyết vấn đề, quy trình làm việc và sự chủ động học hỏi hơn số năm kinh nghiệm. Một portfolio được xây dựng từ dự án cá nhân hoặc giả định vẫn có thể giúp bạn nổi bật và tạo lợi thế cạnh tranh.
Bài viết này sẽ hướng dẫn bạn cách tạo portfolio khi chưa có kinh nghiệm để giúp bạn gây ấn tượng với nhà tuyển dụng.
UI/UX portfolio là gì?
UI/UX portfolio là tập hợp các dự án thể hiện quy trình thiết kế trải nghiệm người dùng, cách bạn tiếp cận và giải quyết vấn đề, kỹ năng nghiên cứu người dùng cũng như khả năng trình bày và kể chuyện thiết kế. Không đơn thuần là bộ sưu tập giao diện, portfolio giúp nhà tuyển dụng hiểu cách bạn suy nghĩ, cách bạn ra quyết định và cách bạn biến insight thành giải pháp thiết kế.
Vì sao portfolio quan trọng với người mới bắt đầu?
Trong lĩnh vực UI/UX, portfolio thường được xem trước CV vì nó phản ánh năng lực thực tế và tư duy thiết kế của ứng viên. Interaction Design Foundation và Nielsen Norman Group cho rằng một UX portfolio hiệu quả không cần nhiều dự án, mà cần đúng cách trình bày và đúng trọng tâm mà nhà tuyển dụng tìm kiếm.
Một portfolio tốt có thể:
- Thể hiện năng lực thực tế thay vì chỉ lý thuyết
- Chứng minh tư duy thiết kế và giải quyết vấn đề
- Cho thấy quy trình làm việc rõ ràng
- Giúp bạn nổi bật giữa nhiều ứng viên
Ngay cả khi chưa có kinh nghiệm làm việc chính thức, một portfolio được xây dựng tốt vẫn có thể giúp bạn cạnh tranh với những ứng viên đã đi làm.
Cách làm UI/UX portfolio khi chưa có kinh nghiệm
Khi chưa có dự án thực tế, bạn vẫn có thể xây dựng portfolio thông qua nhiều nguồn dự án khác nhau. Dưới đây là ba hướng tiếp cận phổ biến.
1. Tạo dự án giả định để đưa vào UI/UX portfolio khi chưa có kinh nghiệm
Bạn có thể phân tích và cải thiện trải nghiệm của các sản phẩm quen thuộc trong đời sống Bạn có thể phân tích và cải thiện trải nghiệm của các sản phẩm quen thuộc trong đời sống hằng ngày.
Ví dụ:
- Thiết kế lại website rạp chiếu phim địa phương
- Cải thiện trải nghiệm đặt vé xe
- Tối ưu quy trình đặt đồ ăn
- Tạo một sản phẩm hoàn toàn mới
Phương pháp này cho phép bạn bắt đầu ngay lập tức mà chưa cần công việc thực tế. Tuy nhiên, bạn nên tránh thiết kế lại sản phẩm của các tập đoàn lớn vì chúng đã được tối ưu bởi đội ngũ UI/UX designer đã có kinh nghiệm. Thay vào đó, lựa chọn các dịch vụ địa phương hoặc sản phẩm quy mô nhỏ sẽ giúp bạn dễ dàng phát hiện vấn đề trải nghiệm thực tế.
2. Tham gia dự án thực tế, các cuộc thi giải case
Các dự án thực tế giúp bạn thể hiện khả năng làm việc với người dùng thật và giải quyết vấn đề trong bối cảnh thực tế.
UI/UX Next Gen Interface (dành cho sinh viên) và Designathon (đa dạng đối tượng tham dự - dưới 2 năm kinh nghiệm) là một số cuộc thi chuyên biệt trong lĩnh vực UI/UX mà bạn có thể tham gia để bổ sung tính thực chiến cho portfolio khi chưa có kinh nghiệm đi làm.
Ngoài việc tích lũy kinh nghiệm thực tế, những hoạt động này còn giúp bạn mở rộng mạng lưới quan hệ trong ngành thiết kế.
.jpg)
3. Biến kinh nghiệm trước đây thành case study UI/UX
Bạn không nhất thiết phải có kinh nghiệm thiết kế trước đó để bắt đầu. Những công việc từng làm vẫn có thể chuyển đổi thành kỹ năng UX có giá trị.
Ví dụ:
- Từng làm Marketing: bạn đã quen với hành vi khách hàng, insight, funnel, conversion, retention. Khi học thêm UX research và product thinking, bạn không chỉ thiết kế giao diện mà có thể thiết kế dựa trên dữ liệu và chứng minh tác động đến chỉ số kinh doanh. Điều này đặc biệt có giá trị khi thực hiện mục tiêu kinh doanh của doanh nghiệp.
- Xuất thân từ Graphic Design: bạn có lợi thế về màu sắc, bố cục, typography và thẩm mỹ. Khi bổ sung tư duy trải nghiệm người dùng, khả năng phân tích vấn đề và xây dựng flow hợp lý, bạn có thể tạo ra sản phẩm vừa đẹp vừa có cấu trúc rõ ràng.
- Từng làm lập trình hoặc tech: bạn hiểu giới hạn kỹ thuật, logic hệ thống và cách sản phẩm được build. Khi nắm thêm quy trình UX (research → define → ideate → prototype → test), bạn sẽ thiết kế những giải pháp khả thi, giảm xung đột với đội Dev và tối ưu thời gian triển khai.
Tham khảo hướng dẫn chuyển từ graphic design sang UI/UX tại đây: How to Change Your Career from Graphic Design to UX Design
Đọc thêm về hướng dẫn chuyển từ marketing sang UI/UX tại: How to Change Your Career from Marketing to UX Design
Những yếu tố giúp portfolio UI/UX chưa có kinh nghiệm vẫn nổi bật
1. Tùy chỉnh portfolio theo vị trí ứng tuyển
Ví dụ:
- UX Research → Nhấn mạnh usability testing
- UX Writer → Tập trung vào nội dung và tính rõ ràng
- Product Designer → Thể hiện quy trình thiết kế toàn diện
2. Thực hành với người dùng thật
- Phỏng vấn bạn bè
- Test prototype
- Quan sát hành vi sử dụng
3. Ghi lại toàn bộ quá trình thiết kế
Lưu lại:
- Bản phác thảo
- Ghi chú nghiên cứu
- Lý do cho các quyết định thiết kế
Điều này giúp người chưa có kinh nghiệm trong UI/UX thể hiện được tư duy thiết kế rõ ràng.
4. Bao nhiêu case study là đủ?
Áp dụng định luật Hick trong UX (càng nhiều lựa chọn, người dùng càng khó ra quyết định) cho chính sản phẩm là portfolio, portfolio của bạn nên:
- Chọn 2 - 5 dự án tiêu biểu
- Thể hiện rõ điểm mạnh khác nhau trong đa dạng lĩnh vực, dự án
- Có chiều sâu về tư duy và process
5. Trình bày portfolio rõ ràng và trực quan
Một portfolio tốt nên:
- Dễ đọc và dễ scan
- Có cấu trúc logic
- Hình ảnh minh họa rõ ràng
- Kể câu chuyện thuyết phục
Bên cạnh đó, cách trình bày cần rõ ràng, logic và dễ đọc, bởi trải nghiệm khi xem portfolio cũng chính là một phần thể hiện khả năng UX của bạn.
.png)
Đọc thêm về tips làm portfolio trong bài viết: 7 tips làm UI/UX portfolio giúp tăng tỉ lệ được gọi phỏng vấn
Những sai lầm phổ biến khi mới làm UI/UX portfolio
Nhiều người mới bắt đầu chỉ đăng các màn hình giao diện đẹp mà không giải thích quy trình thiết kế, khiến nhà tuyển dụng không hiểu cách họ suy nghĩ.
Một sai lầm khác là thiết kế theo cảm tính, thiếu nghiên cứu người dùng hoặc sao chép xu hướng mà không giải quyết vấn đề thực tế.
Ngoài ra, case study quá dài và khó đọc cũng có thể khiến người xem mất kiên nhẫn.
Tham khảo cách đo lường hiệu quả UX: Sử dụng Google HEART framework để đo lường hiệu quả UX
Công cụ giúp bạn làm UI/UX portfolio khi chưa có kinh nghiệm
Các công cụ thiết kế phổ biến như Figma hoặc Adobe XD hỗ trợ xây dựng wireframe và prototype hiệu quả.
Để trình bày portfolio, bạn có thể sử dụng Behance, Notion hoặc xây dựng website cá nhân. Một website riêng thường tạo ấn tượng chuyên nghiệp và giúp bạn kiểm soát tốt hơn cách trình bày nội dung.
.png)
Kết luận
Làm UI/UX portfolio khi chưa có kinh nghiệm không phải là rào cản, mà là cơ hội để bạn xây dựng nền tảng tư duy thiết kế ngay từ đầu. Bạn có thể bắt đầu bằng dự án giả định, tham gia các dự án cộng đồng hoặc tận dụng kinh nghiệm trước đây để tạo case study có ý nghĩa.
Điều quan trọng nhất không nằm ở giao diện hoàn hảo mà ở khả năng giải quyết vấn đề và cải thiện trải nghiệm người dùng. Khi portfolio thể hiện rõ quy trình và tư duy thiết kế, nó có thể mở ra cơ hội nghề nghiệp đầu tiên trong ngành UX/UI.
Hãy bắt đầu với một dự án nhỏ và liên tục cải thiện theo thời gian. Portfolio của bạn sẽ phát triển cùng với chính kỹ năng của bạn.
Nếu bạn đang mông lung chưa biết bắt đầu từ đâu, có thể tham khảo các khóa học thiết kế UI/UX tại Capi Demy. Với sự hướng dẫn của các giảng viên giàu kinh nghiệm trong ngành, ngoài các kiến thức nền tảng, học viên tại Capi Demy tham gia khóa học sẽ được feedback liên tục để hoàn thiện UI/UX portfolio của bản thân kể cả khi chưa có kinh nghiệm.
Và nếu bạn có câu hỏi nào, đừng ngần ngại kết nối với đội ngũ Capi Demy để nhận được tư vấn kịp thời nhé!
Thông tin liên hệ tư vấn:
Fanpage: Capi Demy
Email: capidemy@gmail.com
Website:
Địa chỉ:
Cơ sở 1 HN: Tầng 6, số 35 Tô Vĩnh Diện, Khương Trung, Thanh Xuân, Hà Nội
Cơ sở 2 HN: Tầng 2 số 2 ngách 28, ngõ 93, Hoàng Văn Thái, Thanh Xuân, Hà Nội.
